ده اشتباه رایج که خاک زمین شما را فقیر می‌کند

ده اشتباه رایج که باعث میشه خاک زمینت سال به سال فقیرتر بشه

به جرئت می‌توان گفت عامل تعیین‌کننده کیفیت محصولات کشاورزی، نوع خاک، بافت آن و خاصیت فیزیکی و شیمیایی آن است. برای تشکیل یک لایه بیست سانتی‌متری از آن میلیون‌ها سال وقت صرف شده و در یک قطعه چند سانتی‌متری از آن هزاران موجود ریز از جمله قارچ‌ها و باکتری‌ها، میکروب‌ها و ارگانیسم‌های زنده زندگی می‌کنند.

با گذشت زمان و افزایش جمعیت و تقاضا برای غذا و همراه آن محصولات مختلف، کشاورزی به طور گسترده دستخوش تغییرات مختلف شده است. بسیاری از این تغییرات جایگزین روش‌های سنتی گذشته شد و تغییرات دیگر نوآوری برای آسان کردن فعالیت‌های مختلف.

اما بعضی عقاید اشتباه که هر ساله باغ و خاک کشاورزی را تضعیف می‌کرد، هنوز پابرجا مانده و هر ساله بخشی از خاک و زمین را ضعیف‌تر می‌کنند.

ده کار اشتباه از کارهایی که باعث می‌شود خاک زمینت سال به سال فقیرتر و ضعیف‌تر بشه رو می‌تونید مطالعه کنید.

آتش زدن خاک:

همانطور که گفته شد، خاک موجود زنده‌ای است که برای تشکیل یک لایه از آن مدت زمان زیادی صرف می‌شود. یک مشت خاک حاوی هزاران میکروارگانیسم زنده و موجودات ریز می‌باشد و آتش زدن بقایای باقی‌مانده گیاهی در خاک از اشتباهات رایج امروزه است که باعث از بین رفتن این ارگانیسم‌ها می‌شود.

چرای دام:

یکی دیگه از اشتباهات رایج ، چرای گوسفندان برای جمع‌آوری برگ درختان و علف‌های هرز در زمین و مزرعه بعد از برداشت محصول بوده که علاوه بر خسارت به درختان میوه، باعث فشرده شدن خاک و از ریشه کندن پوشش گیاهی می‌شود. چرای بیش از حد دام یکی از عوامل فرسایش خاک است.

شخم عمیق:

زیر و رو کردن خاک مزایای زیادی برای آن دارد و باعث نفوذپذیری بهتر آب و مواد معدنی به عمق خاک می‌شود، اما شخم زدن عمیق باعث شکست لایه‌های خاک و بالا آمدن لایه‌های فقیر و پایین رفتن عناصر مورد نیاز گیاه و ارگانیسم‌های مفید خاک می‌شود و آنها را از دسترس خارج می‌کند. به علاوه، باعث قطع ریشه و آسیب جدی در درختان می‌شود.

سرازیر کردن فاضلاب شهری به زمین:

ریختن فاضلاب شهری به زمین کشاورزی علاوه بر مسمومیت پوشش گیاهی و محصولات تحت کشت، باعث مسموم شدن مصرف‌کننده هم می‌شود و به همراه آن، افزایش مواد سمی در خاک باعث می‌شود میکروب‌ها، قارچ‌ها و ارگانیسم‌های مفید خاک از بین رفته و به مرور زمان خاکی قابلیت کشت نداشته باشد. در سال‌های گذشته بسیاری از زباله‌ها و پسماندهای کارخانجات صنعتی به منابع آب و تالاب‌ها سرازیر شده و باعث خسارات شدید به پوشش گیاهی و جانوری شده‌اند.

استفاده مکرر از کودهای شیمیایی:

کودهای  شیمیایی علاوه بر بازدهی سریع و رشد چشمگیر محصول، باعث کاهش جذب و تثبیت برخی عناصر در خاک می‌شود و به مرور زمان با کاهش ماده آلی، خاک را ضعیف می‌کند. استفاده از کودهای شیمیایی باید تحت نظر و با برنامه‌ریزی گیاه‌پزشک انجام شود و از افراط در استفاده از آنها پرهیز کنید. برای مثال، برای دریافت اطلاعات درباره کود ان پی کا یا  کود کامل، حتماً با کارشناسان مشورت کنید تا از تأثیرات نامطلوب آن جلوگیری شود. همینطور برای خرید کود فسفات مایع، نیاز خاک و گیاه را در نظر بگیرید.

کاهش ماده آلی خاک:

اصلی‌ترین رایج ترین و مهم‌ترین دلیل فرسایش و فقیر شدن خاک، کاهش ماده آلی و استفاده نکردن از منابع تغذیه‌ای و بهبوددهنده خاک مثل کود گاوی، کود اسب، کود مرغی، کود سبز و انواع کمپوست‌ها می‌باشد. استفاده مداوم و مکرر از ماده آلی در خاک می‌تواند مهم‌ترین عامل غنی شدن خاک باشد. توجه داشته باشید هیچ جایگزینی برای ماده آلی نمی‌توان در نظر گرفت، به همین دلیل به “قلب تپنده کشاورزی پایدار” شناخته می‌شود.

کنترل نکردن جوندگان:

افزایش جوندگانی مانند موش‌ها در خاک باعث آسیب جدی به بافت خاک می‌شود. به علاوه، جوندگانی مثل موش کور از پیاز و ریشه گیاهانی مثل زعفران تغذیه می‌کنند و همین امر موجب خسارت شدید اقتصادی به محصولات کشاورزی و تخریب بافت خاک می‌شود.

کشت پی در پی:

استراحت ندادن به زمین و کشت پشت سر هم بدون تأمین ماده آلی خاک، باعث می‌شود عناصر قابل استفاده گیاهان به مرور زمان بدون جایگزین شدن مصرف شده و موجب فقیرتر شدن خاک و کاهش ظرفیت آن برای کاشت سال بعد می‌شود.

عدم آزمایش خاک:

توجه نکردن به نیازهای خاک باغ یا زمین زراعی و کوددهی خودسرانه باعث بر هم خوردن تعادل کودی در خاک شده و نامتعادل بودن عناصر کمکی به بهبود وضعیت خاک و رشد گیاه نمی‌کند. آزمایش خاک بهترین کار برای شناخت کمبودها و بیش‌بودهای خاک می‌باشد و بر اساس آنالیز، می‌توان نیازهای آن را شناسایی کرد.

عدم اصلاح خاک:

خاک‌های شور و آهکی در کشور قابلیت کاشت پایینی دارند و برای حاصلخیز شدن آن، استفاده از مواد آلی، کمپوست‌ها، کودهای حیوانی و کود سبز باعث حاصلخیزتر شدن خاک می‌شود و می‌توان در سال آینده انتظار بیشتری از محصول داشت، در غیر این صورت خاک هر ساله فقیرتر و ضعیف‌تر می‌شود.

نتیجه‌گیری

حاصلخیزی و سلامت خاک مهم‌ترین پایه برای تولید محصولات کشاورزی باکیفیت است. اما انجام برخی کارهای نادرست مثل آتش‌زدن بقایای گیاهی، چرای بیش از حد دام، شخم عمیق، استفاده بی‌رویه از کودهای شیمیایی، نادیده گرفتن مواد آلی، کشت پی‌درپی، عدم کنترل جوندگان، ریختن فاضلاب و پسماند در زمین، بی‌توجهی به آزمایش خاک و اصلاح آن، به مرور خاک را فقیر و ناتوان می‌کند.

اگر کشاورز این عوامل را بشناسد و آن‌ها را اصلاح کند، می‌تواند خاکی زنده، پرانرژی و حاصلخیز داشته باشد که سال‌ها پایداری تولید را تضمین کند. برای کمک به این امر، می‌توانید با خریدکود NPK و خرید کود کامل  و با مشورت متخصصین کشاورزی به رشد گیاه خود توجه کنید.